15 september 2018 – Parool opinie: ‘Red voorschool snel anders is het te laat’
Kansengelijkheid is het centrale thema in het coalitieakkoord van het Amsterdamse gemeentebestuur: ‘Wij willen kansenongelijkheid en segregatie met alle mogelijke middelen bestrijden. Omdat de toekomst op het spel staat…’.
Het eerste punt dat in dat akkoord genoemd wordt is de voorschool. ‘De voorschool is cruciaal voor de ontwikkeling van jonge kinderen en om segregatie tegen te gaan.’
Helaas is precies rond de voorscholen op dit moment een kaalslag gaande. En daardoor is de kansenongelijkheid snel aan het toenemen.
Tot 1 januari 2018 hadden wij in Amsterdam de gratis voorschool waarin met name de taalontwikkeling en sociale vaardigheden werden gestimuleerd voor peuters van 2,5 tot 4 jaar. Heel belangrijk in achterstandswijken.
Sinds 1 januari geldt de harmonisatiewet en is de gratis voorschool veranderd in marktgerichte commerciële kinderopvang. Alle ouders moeten een inkomenstoets doen en moeten betalen voor de voorschool. De mogelijke kinderopvangtoeslag is alleen beschikbaar voor twee werkende ouders.
Zinloze maatregelen
Door deze harmonisatie zijn de voorscholen nu dus geen middel voor de ontwikkeling voor kinderen meer, maar een arbeidsmarktinstrument conform de VVD-visie. En dat in wijken met hoge werkloosheid, in wijken met de kwetsbaarste kinderen.
Straks zijn de hoogwaardige voorschoolse voorzieningen weg
Het gevolg: heel veel ouders halen hun kinderen nu uit de voorscholen, zoals Het Parool woensdag beschreef. En dat terwijl kinderen die tot hun vierde geen Nederlands leren, zullen starten met een ontwikkelingsachterstand op de basisschool die niet meer in te halen is.
Het gemeentebestuur ziet dit nu ook, en heeft tegenmaatregelen genomen. Helaas zullen die geen soelaas bieden.
Zo is het besluit om kinderen vanaf twee jaar op de voorschool toe te laten sympathiek maar zinloos. Ouders die ervoor kiezen hun kind niet te sturen naar de voorschool bij 2,5 jaar gaan dat ook niet doen bij 2 jaar. Daarbij moeten de armlastige ouders ook nog eens een half jaar langer betalen.
Voor de welzijnsinstellingen die de voorscholen aanbieden, is de eis om marktgericht en commercieel te werken loodzwaar. De instellingen komen in de problemen omdat hen een bedrijfsmatige werkwijze wordt opgedrongen die moeilijk past bij een overwegend taalarme en slecht verdienende doelgroep.
Wij bij Swazoom zijn soms meer dan vier uren bezig met de ouders van één kindje om te vertellen waarom de voorschool belangrijk is, om daarna het ingewikkelde verhaal van inkomenstoets en het eventueel aanvragen van kinderopvangtoeslag helder over te brengen.
En dan hebben wij het nog niet over de pogingen tot incasso aan het einde van de maand.
Amsterdam is voorloper op het gebied van voorschoolse educatie
Door de uitstroom hebben de voorscholen het financieel moeilijk; als zij omvallen zijn de in Amsterdam opgebouwde hoogwaardige voorschoolse voorzieningen weg. Dit komt allemaal door de harmonisatiewet die vanuit het perspectief van kansengelijkheid, voor de ontwikkeling van kinderen en de continuïteit van de voorschoolinstellingen geen enkele meerwaarde heeft.
Leiderschap vereist
Kansenongelijkheid in Amsterdam vloeit voort uit kabinetsbesluiten die gemaakt zijn zonder enige kennis van de uitwerking op de verschillende groepen inwoners in kansarme wijken.
De tegenmaatregelen zoals die nu door b. en w. worden voorgesteld kosten veel geld en gaan niet werken. Het enige wat werkt is de bestuurlijke lef om in bepaalde wijken de harmonisatiewet en andere wetten die de kansenongelijkheid vergroten niet van toepassing te verklaren.
Amsterdam is voorloper op het gebied van voorschoolse educatie omdat een vorig college leiderschap toonde en hogere eisen stelde aan de voorscholen dan de landelijke richtlijn.
Nu is er leiderschap nodig om de voorscholen te redden. Om te herstellen wat zeer snel verloren lijkt te gaan: de voorschool en de ontwikkeling van kinderen in achterstandswijken. Dan doet Amsterdam echt iets aan de kansengelijkheid.
Door Harvey Sandriman, directeur-bestuurder van Swazoom (kinderopvang en voorschool)
Link naar het artikel: https://www.parool.nl/opinie/-red-voorschool-snel-anders-is-het-te-laat~a4604516/.
